Verschil tussen berekeningsmethoden in Nederland en België
De tijden die u op deze pagina voor Mons ziet, zijn het resultaat van een wiskundige berekening op basis van de stand van de zon en niet van handmatige schattingen. Toch kunt u in apps of op drukwerk kleine verschillen vinden. Dat komt vooral doordat verschillende organisaties andere graden voor de astronomische schemering hanteren:
- Muslim World League (MWL) – 18° voor Fajr en Isha, veelgebruikt in Nederland.
- Diyanet – 18°/17°, populair bij de Turkse gemeenschap.
- Executieve van de Moslims van België (EMB) – 18°/17° of soms 15°, afhankelijk van de regio.
- UOIF/France – 12°/12°, vooral in Franstalig België.
Een verschil van drie tot zes graden kan het begin van Fajr of het einde van Isha met enkele minuten tot wel een half uur verschuiven. Dit is geen tegenstrijdigheid in de sharia, maar een gevolg van de gekozen methode. Kijk daarom altijd naar de methode die uw lokale moskee of wetschool (mazhab) volgt, zeker bij het vaststellen van een gezamenlijk gebed.
Asr volgens twee stromingen
Het tijdstip voor Asr is gekoppeld aan de lengte van de schaduw na Dhuhr. De meeste wetscholen (Shafi’i, Maliki, Hanbali) nemen de lengte van het object zelf als maat (factor 1). De Hanafi-school wacht tot de schaduw twee keer zo lang is (factor 2). Daarom vindt u vaak twee kolommen voor Asr. In Mons kan het verschil in de zomer oplopen tot ruim een half uur; in de winter is het doorgaans korter.
Invloed van de breedtegraad van Mons op lange zomernachten
Mons ligt op 50,45° NB. Op deze breedtegraad duren de dagen in juni extreem lang en de nachten kort. Tussen eind mei en half juli verdwijnt de astronomische schemering soms niet volledig. Dit fenomeen staat bekend als witte nachten. Daardoor kan het lastig zijn om het einde van Isha en het begin van Fajr exact via de standaardhoek (18°) te bepalen.
Islamitische geleerden hebben hiervoor meerdere oplossingen ontwikkeld:
- Nisf al-Lail – Isha valt halverwege tussen Maghrib en .
- Eén zevende van de nacht – de nacht wordt in zeven delen gesplitst; Isha begint na het eerste zevende deel.
- Vaste marge (bijv. 1,5 uur na Maghrib) – gebruikt door sommige Noord-Europese moskeeën.
In Mons kiezen de meeste moskeeën voor het MWL-schema met een hoekcorrectie, of voor een vaste tijdsduur na Maghrib wanneer de schemering niet verdwijnt. Controleer daarom in de zomer altijd de lokale aankondiging voor Isha en Fajr.
Gevolgen in de winter
In december is de daglengte minder dan negen uur. Dhuhr, Asr en Maghrib volgen elkaar dan binnen ongeveer drie uur op. Werkenden en studenten doen er goed aan hun pauzes hierop af te stemmen of een gezamenlijk gebed op de werkplek te organiseren.
Effect van zomertijd en wintertijd
België schakelt twee keer per jaar tussen zomertijd en wintertijd. In het laatste weekend van maart gaat de klok één uur vooruit (UTC+2); in het laatste weekend van oktober gaat zij weer terug naar UTC+1. De berekening van de gebedstijden houdt hier automatisch rekening mee, maar het blijft nuttig om de datum in de gaten te houden:
- Na de overgang naar zomertijd lijkt Fajr opeens ‘een uur later’ op de klok, terwijl het astronomisch even vroeg is.
- Maghrib valt in de zomer ruim na 22:00, wat invloed heeft op voor wie vrijwillige nachtgebeden verricht.
- In de winter is Isha zeer vroeg; volgens sommige schema’s al kort na 18:00.
Plan uw dagelijkse routine daarom niet alleen op basis van de klok, maar op basis van de feitelijke zonpositie die achter de tijden schuilgaat.
Moskeeën en islamitische centra in Mons
| Naam | Adres | Contact |
|---|---|---|
| Mosquée Arrahma | Avenue Kennedy 110, 7000 Mons | — |
| Mosquée Er-Rida | Rue de la Grande Triperie 53, 7000 Mons | — |
| Mosquée El Fath | Rue des Chartriers 12, 7000 Mons | — |